Ιστορικά στοιχεία της ευρύτερης περιοχής Παιονίας - Αρχαίοι χρόνοι μέχρι το 1880

Αρχαίοι χρόνοι
Στην ιστοσελίδα της wikipedia σε θέμα σχετικό με το Κιλκίς αναφέρεται ό,τι: κατά το 12ο αιώνα π.Χ. η περιοχή της Παιονίας και Αμφαξίτιδας κατοικήθηκε από Κρήτες, που ονομάστηκαν Βοττιαίοι, λόγω του οικιστή Βόττωνα. Οι Βοττιαίοι ίδρυσαν, στην περιοχή την Αταλάντη (σημερινή Αξιούπολη), τη Γόρτυνα (σημερινή Γοργόπη) και την Ειδομένη.


Παίονες
Η περιοχή της Παιονίας πήρε το τοπωνύμιό της από τους αρχαίους κατοίκους της. Σχετικά με τους αρχαίους Παίονες η ιστοσελίδα της Θρακικής Εστίας Θεσσαλονίκης αναφέρει:
Παίονες: Ισχυρότατη Θρακική φυλή, υποδιαιρούμενη σε πολλές μικρότερες φυλές : Σιροπαίονες, Γρααίοι, Λαιαίοι, Παίοπλες, Παναίοι. Κατοικούσαν βόρεια της Δοϊράνης Λίμνης, και στις δύο όχθες του Αξιού ποταμού. Προς Βορά συνόρευαν με τους Δαρδανούς και τους Αρδιαίους Θράκες, εκτείνονταν ανατολικά μέχρι την Πρασιάδα λίμνη και πέρα από το Στρυμόνα ποταμό μέχρι το Παγγαίο όρος.

Κατά τους ιστορικούς, την παλαιά εποχή, οι Παίονες είχαν καταλάβει μεγάλο μέρος της σημερινής Νότιας Μακεδονίας την Κρηστωνίδα, τη Μυγδονία και μέρος της Χώρας των Αγριάνων (ιππομάχων=Πομάκων) μέχρι το Παγγαίο όρος. Είχαν εκστρατεύσει προς Ανατολάς μέχρι την Πέρινθο (Σημερινή πόλη Ηράκλεια της Ανατ. Θράκης). Συμμάχησαν με τους Αθηναίους αλλά και τους πολέμησαν υπό τον Φίλιππο Β ως σύμμαχοι και ηττημένοι το 355-354 π.χ.

Βασιλείς των Παιόνων: Άγις, (σύγχρονος του Φιλίππου ο οποίος επιτέθηκε στους Παίονες μετά το θάνατο του Άγη), Λύγκειος 359-340 π.χ., Πατράος 340-315 π.χ., Αυδολέων, υιός του Πατράου, 315-286 π.χ., ο Αρίστων υιός του Αυδολέοντα και ο Δροπίων 279 π.χ. υιός του Δέοντα.

Το όνομα Παίονες (κατά τον Παυσ.Ε,1) επικράτησε από τον Παίωνα ,υιό του Ενδυμίωνα (εραστή της Σελήνης) από την Αρκαδία , ο οποίος Παίων απομακρύνθηκε στην πάνω από τον Αξιό Χώρα όταν ηττήθηκε στους Ολυμπιακούς αγώνες από τον αδελφό του Επειό. Πόλεις των Παιόνων : Αμυδών, Αρχαιότατη Θρακική πόλη μνημονευόμενη από τον Όμηρο καθώς και πηγή της Αία που έχυνε τα διαυγέστατα νερά της στον Αξιό ποταμό. Αργότερα ονομάστηκε Αβυδών. και καταστράφηκε από την οικογένεια Αργεαδών. Από την Αμυδώνα ήρθαν οι Παίονες στον Τρωικό πόλεμο ως σύμμαχοι των Τρώων. Πύδνα (Στράβ. Ζ 330).

Παιονικές πόλεις:
Δόβηρος ή Δόβειρα: Αρχαία Θρακική πόλη που έκτισαν οι Δόβηρες μεταξύ των ποταμών Αξιού και Εχεδώρου, περί τη σημερινή Δοϊράνη (Β.Πλ 40ο,45-Α.μ.46ο,40). Το 429 π.χ. καταλήφθηκε από τον Σιτάλκη, βασιλιά των Οδρυσών Θρακών στον αγώνα κατά του Περδίκκα των Μακεδόνων (Θουκιδ. Β, 99). Καταστράφηκε από τους Βουλγάρους και στη θέση της κτίστηκε η Δοϊράνη (Αχ. Σαμοθράκης Θρ. Λεξ.163)

Βυλαζώρα: Μεγάλη αρχαία Θρακική πόλη στη Χώρα των Παιόνων σε δεσπόζουσα θέση των διόδων του Αξιού, φρούριο κατά των Δαρδανών. (σημερινά Βελεσά).

Κίσσος: Πανάρχαια Θρακική πόλη, πλησίον της Χαλάστρας και της Αινεία, πατρίδα του ήρωα του Τρωικού πολέμου Ιφαδάμαντα τον οποίο ( κατά τον Όμηρο) ο παππούς του Κισσεύς ανέθρεψε στη Θράκη. Το 315 π.χ. καταστράφηκε από τον Κάσσανδρο των Μακεδόνων και οι κάτοικοι μεταφέρθηκαν στη Θεσσαλονίκη που είχε κτιστεί στην επίσης καταστραφείσα πόλη των Θρακών «Θέρμαι»

Γαρήσκος παρά τον ποταμό Εχέδωρο, μία εκ των 26 πόλεων που κατάστρεψε ο Κάσσανδρος για να εποικήσει τη Θεσσαλονίκη.

Στυβάρα (πλησίον του ποταμού Ερίγωνα που χύνεται στον Αξιό), Γορτύνιον, Στόβοι, Βύζαμος. Αναφέρεται ως Παιονική και η πόλις Σίρις (Σέρρες) ενώ αλλού αναφέρεται ως πόλις των Οδομάντων, Προφανώς σε άλλη εποχή. Επίσης ως Παιονική αναφέρεται και η πόλις Σκούποι (Σκόπια) ενώ αλλού αναφέρεται ως πόλη των Δαρδανών μάλλον για τον ίδιο λόγο.

Σχετικά με τους αρχαίους Παίονες αναφέρει και ο Δημήτριος Ε. Ευαγγελίδης στην ιστοσελίδα Εθνολογικά:
Παίονες: Ένα από τα μεγαλύτερα και ισχυρότερα φύλα των κεντρικών περιοχών της χερσονήσου του Αίμου, κατά την αρχαιότητα. Οι Παίονες μνημονεύονται από τον Όμηρο ως σύμμαχοι των Τρώων, με αρχηγό τον Πυραίχμη (Ιλιάς, Β 848) «…που οδηγούσε τους Παίονες με τα κυρτά τόξα, μακριά από την Αμυδόνα, από τον πλατύ Αξιό…» και στην συνέχεια, μετά τον θάνατο του Πυραίχμη από το δόρυ του Πατρόκλου (Π 284-293), τον γιο του Ίππασου, Απισάονα, (Ρ 347-351) «…τον κυβερνήτη του στρατού, που είχε έλθει από την εύφορη Παιονία…», ο οποίος σκοτώθηκε από τον Λυκομήδη. Βασιλιάς τους ήταν ο Αστεροπαίος, ο γιος του Πηλεγόνα, που τον γέννησε ο Αξιός. Ο Αστεροπαίος θα βρεί τον θάνατο από τον Αχιλλέα, όπως και άλλοι Παίονες που αναφέρονται ονομαστικά: Θερσίλοχος, Μύδων, Αστύπυλος, Μνήσος, Θράσιος, Αίνιος και Οφελέστης (Φ 139-212).

Ο Ηρόδοτος (Ιστορίαι, Ε΄ 1 και 12-17 Ζ΄ 113, 124) αναφέρει τους Παίονες ως κατοίκους της βόρειας περιοχής μεταξύ του Αξιού και του Στρυμόνα, καθώς και τα παιονικά φύλα των Αγριάνων, Λαιαίων, Παιόπλων, Σιριοπαιόνων και Δοβήρων.

Ο Στράβων (Γεωγραφικά, Ζ΄ αποσπ. 4 και 38) τους ταυτίζει με τους Πελαγόνες, τονίζοντας μάλιστα ότι οι Παίονες παλαιότερα λέγονταν Πελαγόνες και συσχετίζει το όνομα του πατέρα του Αστεροπαίου, του Πηλεγόνα (βλ. παραπάνω), με τους Πελαγόνες (Πηλεγόνας-Πελαγόνας), ενώ αναφέρει και την άποψη ότι οι Παίονες θεωρούνται άποικοι Φρυγών ή σύμφωνα με άλλους, αρχηγοί τους. Σε άλλο όμως σημείο (Ζ΄ απόσπασμα 11) τους θεωρεί Θράκες.

Τέλος, ο Θουκυδίδης (Ιστορία, Β΄ 96) αναφέρει τα παιονικά φύλα των Αγριάνων και Λαιαίων ως υπηκόους του βασιλιά των Οδρυσών, του Σιτάλκη.

Η νεώτερη έρευνα δεν έχει καταλήξει ακόμη οριστικά στο ζήτημα της καταγωγής των Παιόνων. Άλλοι τους θεωρούν Θράκες (βλ. Λεξικό Ελληνικής Αρχαιολογίας), άλλοι Ιλλυριούς (βλ. R. A. Crossland - Cambridge Ancient History, Vol. III part 1, σελ. 837), ενώ τελευταίως υποστηρίζεται η φρυγική καταγωγή των Παιόνων (βλ. Λεξικό Π-Λ-Μπ).

Κατά τον N. G. L. Hammond (Macedonian State, σελ. 40) οι Παίονες δεν ήσαν Ιλλυριοί ούτε Θράκες και φυσικά ούτε Έλληνες, αφού μιλούσαν μια διαφορετική γλώσσα από τους λαούς αυτούς. Ο ίδιος συγγραφέας αναφέρει (βλ. C.A.H. Vol. III. part 3, σελ. 278-279) ότι οι Παίονες εκτόπισαν τους Ιλλυριούς και εξαπλώθηκαν σε μεγάλες εκτάσεις μεταξύ των ετών 750-530 π.Χ.

Για τους Παίονες αναφέρει κι η ιστοσελίδα Ελλήνων Δίκτυο: Μια επιγραφή που βρέθηκε στην περιοχή Τίκβες του κράτους των Σκοπίων και δημοσιεύθηκε πριν από μια εικοσαετία περίπου, αναφέρεται στον βασιλιά των Παιόνων Δροπίωνα το γιο του Λέοντος. Η επιγραφή αυτή έχει ως εξής:

«ΔΡΟΠΙΟΝΑ ΛΕΟΝΤΟΣ Π(ΑΤΕΡΑ?)
ΚΑΙ ΜΩΑΝΤΑ
ΒΑΣΙΛΕΑ ΠΑΙΟΝΩΝ
ΤΩΝ Π- ΑΠΕΤΗ»

Η γραφή της επιγραφής, που ήταν στην ελληνική, δεν εντυπωσίασε ιδιαίτερα την ιστορική κοινότητα. Εκείνο, όμως, που ανέτρεπε δεδομένα ήταν η αναφορά της στο βασιλιά της Παιονίας Δροπίωνα!
Ο Δροπίων βασίλευσε περί το 279 π.Χ., και αναφέρεται από τον Παυσανία. Έστησε, μάλιστα, στους Δελφούς, όπως αναφέρει, ως τιμητικό ανάθεμα, μια χάλκινη κεφαλή βίσωνος. Αξίζει εδώ να σημειωθεί πως σύμφωνα με τον Παυσανία οι βίσωνες της περιοχής ήταν ιδιαίτερα δασείς (μαλλιαροί) στο στήθος και στη γενειάδα. (Παυσ. Θ, 21.) Εντυπωσίασε, λοιπόν, το γεγονός της παρουσίας των Παιόνων στη μετααλεξανδρινή εποχή με ελληνική γραφή και ελληνικά ονόματα. Μέχρι τότε πιστεύονταν πως επρόκειτο για ένα βόρειο και άγριο λαό, σχεδόν βάρβαρο. Ήταν γνωστά, βέβαια, τα βασιλικά ονόματα των Παιόνων αλλά δεν γνωρίζαμε τίποτε σχετικά με τη γλώσσα και τη γραφή του λαού αυτού. 

Οι μαρτυρίες του Ηροδότου, του Στράβωνα, του Παυσανία ή ακόμη και του Θουκυδίδη, δεν ήταν πολύ κολακευτικές για τον λαό αυτόν. Όταν όμως ανακαλύφθηκε το έτος 1877, στην Ολυμπία, το βάθρο ενός ανδριάντα στο οποίο υπήρχε ανάγλυφη επιγραφή που έγραφε πως είχε στηθεί από το Κοινό των Παιόνων προς τιμή του βασιλιά Δροπίωνα, τότε διασαφηνίστηκε πλήρως πως επρόκειτο για ένα αρχαίο ελληνικό φύλο.

Από την επιγραφή της Ολυμπίας:
“[Δρω]πίωνα Λέοντος
[βα]σιλέα Παιόνων
[κ]αὶ κτίστην τὸ κοινὸν
τῶν Παιόνων ἀνέθηκε
ἀρετῆς ἕνεκεν
καὶ εὐνοίας τῆς ἐς αὐτούς”

επιβεβαιώνεται πως οι Παίονες συμμετείχαν στους Ολυμπιακούς Αγώνες στους οποίους έπαιρναν μέρος μόνον Έλληνες.


Ελληνιστικοί χρόνοι
Σχετικά με την ιστορία της περιοχής κατά τους Ελληνιστικούς χρόνους αναφέρει η ιστοσελίδα e-ιστορία:
[Ηλίας Κ. Σβέρκος] Τα όρια του μακεδονικού βασιλείου στην εποχή του Αλεξάνδρου Α΄ (Θουκ. ΙΙ.99).
...Στους Μακεδόνες ανήκουν και οι Λυγκηστές και οι Ελιμιώτες και άλλα φύλα στην πάνω Μακεδονία, τα οποία είναι βέβαια σύμμαχα και υπήκοα, διοικούνται όμως από δικούς τους βασιλείς. Τη σημερινή όμως Μακεδονία, που είναι κοντά στη θάλασσα, πρώτοι κατέκτησαν ο Αλέξανδρος, ο πατέρας του Περδίκκα, και οι πρόγονοί του, οι Τημενίδες, οι οποίοι κατάγονταν αρχικά από το Άργος· και ανέλαβαν εκεί τη βασιλική εξουσία, αφού εξεδίωξαν κατόπιν μάχης τους Πίερες από την Πιερία, οι οποίοι αργότερα εγκαταστάθηκαν στις υπώρειες του Παγγαίου πέρα από το Στρυμόνα δημιουργώντας οικισμούς στο Φάγρητα και άλλα μέρη (ακόμα και σήμερα η χώρα από τους πρόποδες του Παγγαίου ως τη θάλασσα αποκαλείται Πιερική λεκάνη), τους Βοττιαίους από την ονομαζόμενη Βοττία, οι οποίοι σήμερα γειτνιάζουν με τους Χαλκιδείς. Επίσης κυρίεψαν μια στενή λουρίδα της Παιονίας, που αρχίζει από ψηλά και ακολουθώντας τις όχθες του Αξιού φτάνει στην Πέλλα και τη θάλασσα και πέρα από τον Αξιό μέχρι τον Στρυμόνα την περιοχή που ονομάζεται Μυγδονία, αφού εξεδίωξαν τους Ηδωνούς. Επίσης ξεσήκωσαν από την περιοχή που τώρα ονομάζεται Εορδία τους Εορδούς, εκ των οποίων οι περισσότεροι εξολοθρεύτηκαν ―κάποιο μικρό μέρος απ' αυτούς εγκαταστάθηκε γύρω από τη Φύσκα― καθώς και τους Άλμωπες από την Αλμωπία. Αυτοί οι Μακεδόνες κυριάρχησαν και σε άλλα φύλα, την κυριαρχία των οποίων κατέχουν ακόμη και τώρα, δηλαδή τον Ανθεμούντα και την Γρηστωνία και τη Βισαλτία και μεγάλο τμήμα της χώρας των ίδιων των Μακεδόνων. Ολόκληρη η χώρα ονομάζεται Μακεδονία και ο Περδίκκας, ο γιος του Αλεξάνδρου ήταν βασιλιάς τους, όταν επιτέθηκε ο Σιτάλκης.

Πλήθος άλλων στοιχείων για την περιοχή υπάρχουν στην ιστοσελίδα του Ιδρύματος Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα.


Βυζάντιο
Σύμφωνα με την ιστοσελίδα Βικιπαίδεια: τον 4ο αιώνα μ.Χ., όταν η πρωτεύουσα του Ρωμαϊκού κράτους μεταφέρθηκε στην Κωνσταντινούπολη, η σημερινή περιοχή της Παιονίας υπάγεται στη δικαιοδοσία του Βυζαντίου και του ανατολικού Ρωμαϊκού κράτους. Ακολουθούν επιδρομές από Γαλάτες και Γότθους και κάποιοι από τους τελευταίους εγκαθίστανται στην περιοχή, όπου τους παραχωρήθηκαν εκτάσεις προς καλλιέργεια. Οι Γερμανοί που εγκαταστάθηκαν στην κοιλάδα του Αξιού, γρήγορα εκχριστιανίστηκαν και εξελληνίστηκαν από τους ντόπιους Ελληνικούς πληθυσμούς. Κατά τους αιώνες 6ο έως 8ο η περιοχή δέχεται επιδρομές και λεηλασίες από Σλάβους και εκσλαβισμένους πλέον Βούλγαρους. Οι επιδρομές αυτές ήταν καταστροφικές όμως οι επιδρομείς δεν εγκαθίστανται, αλλά προσπερνούν την περιοχή, κατευθυνόμενοι νοτιότερα προς Στερεά Ελλάδα και Πελοπόννησο.

Για την περιοχή, κατά τη βυζαντινή περίοδο, αναφέρει σχετικά και η ιστοσελίδα της Ιεράς Μητροπόλεως Πολυάνης και Κιλκισίου: Στα μέσα του 10ου αιώνα μ.χ. στην περιοχή αναφέρεται η Επισκοπή Πολυανής, στην οποία προσαρτίστηκε η Επισκοπή Λητής και Ρεντίνης (επανιδρύθηκε τον 18ο αιώνα) και η Επισκοπή των Βαρδαριωτών Τούρκων. Πρόκειται για Ούγγρους της ίδιας φυλετικής καταγωγής με τους Τούρκους, που είχαν εγκατασταθεί στην περιοχή του Αξιού ποταμού και είχαν εκχριστιανισθεί.


Περίοδος της τουρκοκρατίας
Η ιστοσελίδα Βικιπαίδεια στη θεματική ενότητα «Αξιούπολη» αναφέρει για την περίοδο της τουρκοκρατίας:
Το 1397, η περιοχή περιέρχεται στα χέρια των Οθωμανών. Περιγραφές Οθωμανών της εποχής (όπως ο χρονογράφος Χατζή Καλφά), αναδεικνύουν το Ελληνικό στοιχείο ως το μόνο στην περιοχή. Βαθμιαία, από τον 15ο αιώνα, έρχονται στην περιοχή Βούλγαροι ως εργάτες στους αγρούς. Τους επόμενους 3 αιώνες εγκαθίστανται στην περιοχή πολλοί Βλάχοι, εκδιωγμένοι από τη Βόρειο Ήπειρο και Δυτική Μακεδονία από τις λεηλασίες των Τουρκαλβανών.

Αξιοσημείωτο είναι ότι οι κάτοικοι του Σκρα, της Ειδομένης και της Κούπας ομιλούν ένα βλαχοσλαβικό ιδίωμα, την Μογλενίτικη διάλεκτο, με πλήθος ελληνικών στοιχείων. Σύμφωνα με την ερευνήτρια Μαρία Παπαγεωργίου από το Σκρα, στη Μογλενίτικη διάλεκτο διατηρήθηκαν προφορικά, ως παραμύθια, έργα αρχαίων Ελλήνων ποιητών, που δε σώζονται σήμερα.

Στο τέλος του 17ου αιώνα, ξεσπά επανάσταση στην περιοχή κατά των κατακτητών Τούρκων και πολλά χωριά καταστρέφονται από τα αντίποινα του οθωμανικού στρατού. Είναι αξιοσημείωτο ότι, βορείως του Σκρα, κοντά στα σύνορα Ελλάδας - ΠΓΔΜ, καταστράφηκε το χωριό Σελέστη και οι κάτοικοι αναγκάστηκαν να το εγκαταλείψουν. Πολλοί Σελεστιανοί εγκαθίστανται στο Σκρα, συνεχίζοντας όμως να θάβουν τους νεκρούς τους σε ξεχωριστό νεκροταφείο. Το νεκροταφείο της Σελέστης βρίσκεται βορείως του Σκρα και περιλαμβάνει τάφους έως το 1750. Οι μαρμάρινες πλάκες έχουν χαραγμένα ελληνικά ονόματα και κάποια σύμβολα, αλλά δεν έχουν σταυρούς. Τα σύμβολα αυτά παραπέμπουν στην προχριστιανική περίοδο της περιοχής.


Το 1720, η Αξιούπολη επανιδρύεται από κατοίκους των γύρω χωριών, λόγω των εκτεταμένων καταστροφών που προκάλεσαν σε αυτά, τα τουρκικά αντίποινα. Η πόλη ονομάστηκε Μποέμιτσα λόγω της θέσης της στη δυτική όχθη του Αξιού. Διοικητικά ανήκε στο καζά της Γευγελής. Το 1873 είχε 30 μωαμεθανικές και 90 χριστιανικές οικογένειες, ενώ το 1903 οι κάτοικοί της ήταν 1413.

Το 1803 χτίζεται στη Γευγελή ο πρώτος χριστιανικός ναός (Αναλήψεως του Χριστού). Για τον ναό αναφέρει διεξοδικά ο Ιωάννης Ξανθός, Συνταξιούχος Δημοδιδάσκαλος και Μακεδονομάχος:
«Η εκκλησία αυτή ως εκ της θαυματουργού δυνάμεως της εικόνος τής Αναλήψεως του Χριστού, απέκτησε μεγάλην φή­μην και εγένετο το προσκυνητήριον όλων των χριστιανών των πέριξ της Γευγελής χωρίων και κωμοπόλεων εις ακτίνα εξ και οκτώ ωρών μακράν αυτής, αδιακρίτως θρησκεύματος, άσοι άπέδιδον μεγάλην πίστην εις αυτήν. Προς φιλοξενίαν και περίθαλψιν των εκ διαφόρων μερών και κατά διαφόρους καιρούς προσερχομένων προσκυνητών, είχον κτισθή πέριξ της εκκλησίας διάφορα δωμάτια προς παραμονήν των προσκυνητών, άλλα τοιαύτα διά τους ασθενείς τους πάσχοντας από διάφορα νοσήματα και άλλα διά ψυχο­παθείς. Οι ασθενείς μετά παραμονήν τεσσαράκοντα ήμερών και εκκλησιασμόν πρωίαν και εσπέραν, υγιείς εγίνοντο «ω δή­ποτε κατείχοντο νοσήματι» ότιως λέγει και το ιερόν Εύαγγέλιον. Είναι δε αξιοσημείωτον το γεγονός, ότι ουδείς των πασχόντων ανεχώρησεν έκειθεν ασθενής. Ως και οι ψυχοπαθείς ακόμη ανέκτων το λογικόν των.».

Στην ιστοσελίδα του χωριού Φανός αναφέρεται ό,τι: από το 1814, μετά την ίδρυση της Φιλικής Εταιρίας, η επανάσταση έγινε πια πανελλήνια υπόθεση. Για το λόγο αυτό, κι επειδή η Τουρκία φοβήθηκε μήπως ξεσπάσει κι επεκταθεί η ελληνική επανάσταση, ξεσήκωσε πολλούς Τούρκους Κονιάρους (προφανώς καταγόμενους από το Ικόνιο της Μ.Ασίας) και τους μετέφερε στην κεντρική Μακεδονία. Πράγμα πού όχι μόνο διαφαίνεται από το σύνολο των αμιγών χωριών που υπήρχαν στον καζά Αβρέτ Χισσάρ (περιοχή Κιλκίς) που υπερτερούσαν των χριστιανών, αλλά και στα χωριά δυτικά του Αξιού Μαγιαντάν (Φανό), Καρασινάν (Πλάγια), Αλτσάκ (Χαμηλό) και Γκόρνιτσετ (Γιουγκοσλαβίας), που σχηματίστηκαν από αμιγή μουσουλμανικό πληθυσμό.

Σύμφωνα με την ιστοσελίδα Βικιπαίδεια: Το 1872 εγκαινιάζεται η σιδηροδρομική γραμμή Θεσσαλονίκης - Βιέννης από την εταιρεία Χιρς (Hirch) και ξεκινά τη λειτουργία του ο Σιδηροδρομικός Σταθμός Καρασουλίου (Πολυκάστρου).