Στο πλαίσιο της διάνοιξης χαρακωμάτων, δηλαδή της καθοριστικής στρατιωτικής πρακτικής του Α' Παγκοσμίου Πολέμου, αλλά και γενικότερα της υλοποίησης στρατιωτικών έργων υποδομής για την υποστήριξη του Μακεδονικού Μετώπου, οι συμμαχικές δυνάμεις εντόπιζαν, σε συγκεκριμένα υψώματα της κοιλάδας του Αξιού (προϊστορικές τούμπες, πρωτο-ιστορικές τράπεζες ή ταφικούς τύμβους), υλικά κατάλοιπα από οικισμούς και νεκροταφεία των προϊστορικών και πρώιμων ιστορικών κοινοτήτων της περιοχής.
Οι τυχαίες αυτές αποκαλύψεις αρχαιολογικών θέσεων προκάλεσαν τη διενέργεια ανασκαφών μικρής κλίμακας σε ορισμένες θέσεις, όπως στην Τσαουσίτσα (σήμ. Ποντοηράκλεια) ή την Μποέμιτσα (σημ. Αξιούπολη), στις οποίες συμμετείχαν διάφοροι επιστήμονες, αρχαιολόγοι, φιλόλογοι, ακόμη και γιατροί, που υπηρετούσαν στα συμμαχικά στρατεύματα.
Το βίντεο δημιουργήθηκε με αφορμή την επετειακή θεματική έκθεση με τον τίτλο «ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ εν καιρώ ΠΟΛΕΜΟΥ στο ΚΙΛΚΙΣ. Από τα χαρακώματα των μαχών… στα σκάμματα των ανασκαφών» που διοργανώνει η Εφορεία Αρχαιοτήτων Κιλκίς.
